SlovVine

Słoweńskie wino. Smakuj w spokoju…

Dzbany i karafki, czyli w czym podawać wino

IMG_9568

Winnica Strnad. Kozjansko, Podravje.

Przyzwyczailiśmy się do faktu, że wino jest butelkowane i tak też podawane gościom. Szczególnie ważne jest to w Polsce, aby butelka pojawiła się na stole, tak aby obecni mogli podziwiać wybór gospodarza. Jednak w krajach winiarskich wino butelkowano głównie w celu dłuższego starzenia w piwnicach. Młode wina sprzedawano w beczkach lub amforach i rozlewano przed podaniem do rozmaitych naczyń. Najczęściej były to ceramiczne dzbanki, rzadziej szklane karafki. Obecnie znaczną część produkowanego wina się butelkuje. Jednak nadal można dostać w lokalach wina rozlewane. W Słowenii określa się je mianem „wino domowe” (domače vino), które jest nieco mylące, ponieważ wino takie rzadko kiedy jest produkowane na miejscu (choć się to zdarza). Najczęściej lokal zaopatrywany jest przez lokalnego winiarza. Następnie serwuje się je w specjalnych naczyniach. Dziś są one głównie szklane. Poniżej przedstawiam naczynia używane w Słowenii (obecnie i dawniej) do podawania wina:

  1. Karafka – najczęściej używana w słoweńskich lokalach do podawania niebutelkowanego wina, tzw. domače vino. Wykonana ze szkła, wąska z szerokim okrągłym gardłem. Najmniejsze mają pojemność ćwierć litra, większe są półlitrowe i litrowe.

    IMG_9538

    Karafka na wino.

  2. Dekanter – jest to specjalni rodzaj karafki, która służy nie tylko do nalewania wina, ale także do jego dekantacji, czyli oddzielenia osadów z dna butelki. Dotyczy to zwłaszcza starszych win czerwonych. Dawniej dekantowano wina w blasku świecy, aby widać było dobrze osad na dnie butelki. Również dziś używa się techniki ze świecą. Na ile jest to uzasadnione trudno mi oceniać, gdyż takie przedstawienie odgrywa się jedynie przy starych winach z górnej półki. Zbyt wysokiej jak na moje możliwości. Faktem jednak pozostaje, że bogate wina czerwone warto dekantować. Dekantacja ma na celu także napowietrzenie wina, czyli jego „otworzenie”. Po napowietrzeniu w dekanterze, wino nabiera pełniejszego i bogatszego aromatu.

    F004859-23_rdece_vino_goriska_brda_orig_jpg-photo-m

    Dekanter, źródło: slovenia.info, autor: Arhiv ZTKMŠ Brda

  3. Majolka – tradycyjny słoweński dzbanek na wino. Nazwa odnosi się do włoskiej techniki zdobienia ceramiki podobnej do fajansu. Dawniej w Słowenii wino podawano jedynie w takich ceramicznych dzbankach, jednak z czasem ich miejsce zajęły naczynia szklane. Dzbanek ten był tak popularny, że wyrażenie majolka przestało odnosić się do techniki zdobienia i zaczęło oznaczać właśnie ten gliniany dzbanek. Pierwsze majolki pojawiły się w Słowenii około XIV wieku i jak łatwo się domyślić, przybyły z Włoch. Niektóre były bogato zdobione, inne przeciwnie, bardzo skromnie. Jedne służyły jako prezent z okazji ważnych wydarzeń, np. ślub. Inne z kolei były nieodzownymi elementami biesiad. Słoweńska majolka ma charakterystyczny dzióbek powstały po zagięciu szerokiego gardła. Majolka jest obecna również w słoweńskim folklorze. Pieśń „Majolka bod pozdravljena” (Majolka bądź pozdrowiona) jest jedną z najbardziej znanych pieśni biesiadnych, a śpiewana jest na melodię hymnu Słowenii (nota bene hymn ma tytuł „Toast”).

    mIMG_1261

    Majolka

  4. Dzban z Białej Krainy – podobnie jak majolka jest ceramiczny, a charakteryzuje się brakiem podstawka. Zamiast płaskiej powierzchni do odłożenia na stole, zakończony jest haczykowato. Naczynie to bowiem noszono zawieszone na pasie podczas prac polowych. Ponieważ nie można go było odłożyć, pito z niego do dna. Z większych pito w kole, a naczynie podawano z rąk do rąk. Te mniejsze opróżniano indywidualnie.

    IMG_0754

    Garncarka prezentuje tradycyjny dzbanek z Białej Krainy

ps. Specjalne podziękowania kieruję do dr Agnieszki Będkowskiej z Uniwersytetu w Grazu za inspirację do zainteresowania się tym tematem.

One comment on “Dzbany i karafki, czyli w czym podawać wino

  1. Blazej
    Listopad 9, 2018

    Bardzo ciekawy temat. Różnorodność budzi podziw. Super inspiracja.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.

Information

This entry was posted on Listopad 4, 2018 by in Wino a kultura.
Follow SlovVine on WordPress.com

Podaj adres e-mail w celu obserwowania tego bloga i otrzymywania powiadomień o dodaniu nowych wpisów.

Dołącz do 12 obserwujących.

%d blogerów lubi to: